Nieuws

Advies Fonds Slachtofferhulp concept-wetsvoorstel uitbreiding spreekrecht en schadefonds

1 december 2013

Bron: Fonds Slachtofferhulp

Lees meer over: spreekrecht | advies

Op verzoek van de staatssecretaris van Veiligheid en Justitie heeft het Fonds Slachtofferhulp advies uitgebracht ten aanzien van het concept-wetsvoorstel ter aanvulling van het spreekrecht van slachtoffers en nabestaanden in het strafproces en ter uitbreiding van de werkingssfeer van het schadefonds geweldsmisdrijven.

Adviesrecht prematuur

De aanvulling van het spreekrecht voorziet erin dat zij die spreekrecht hebben, ook het recht krijgen om ter terechtzitting de rechter te adviseren over schuld, bewijs en strafmaat. Dit gebeurt door spreekgerechtigden een zogenaamd adviesrecht te geven. Met het adviesrecht krijgt het slachtoffer een zelfstandiger positie waarin hij als procesdeelnemer kan afwijken van en aanvullen op het requisitoir van de officier van justitie.

Het Fonds Slachtofferhulp vindt het adviesrecht een voorbarig antwoord op een vraag die niet is gesteld. Introductie van een adviesrecht behelst een fundamentele verschuiving in de onderlinge verhoudingen tussen verdachte, staat en slachtoffer, terwijl nog onvoldoende inzicht is in de mogelijke positieve en negatieve gevolgen hiervan. Een adviesrecht zou zeker de positie van het slachtoffer aanmerkelijk kunnen versterken, maar er is ook een aantal risico’s voor het slachtoffer, zoals een striktere handhaving van het huidige spreekrecht en het risico op ongewenste polarisatie tussen het slachtoffer en het Openbaar Ministerie. Het Fonds acht het prematuur dit wetsvoorstel in te dienen en adviseert om eerst de mogelijke gevolgen nader te onderzoeken. Bovendien kan aan de behoefte van slachtoffers tegemoet gekomen worden door de huidige beperkingen van het spreekrecht alsnog op te heffen. Tevens kan de positie van het slachtoffer op het gebied van inspraak en advies verder worden versterkt door tijdens het strafproces tot aan de terechtzitting zo goed mogelijk recht te doen aan de belangen en zienswijze van het slachtoffer.

Maak ook civielrechtelijke aansprakelijkheid voor affectieschade mogelijk

De staatssecretaris heeft ook voorgesteld om de Wet Schadefonds Geweldsmisdrijven aan te passen. De wijziging voorziet erin dat nabestaanden van verkeersslachtoffers in situaties waar sprake is van dood door schuld, in aanmerking komen voor een uitkering van het Schadefonds. Omdat materiële schade over het algemeen door verzekeraars wordt gedekt, zal naar verwachting enkel voor zogenaamde affectieschade een beroep op het Schadefonds worden gedaan.

Het Fonds Slachtofferhulp adviseert de voorgenomen uitbreiding in te voeren maar raadt aan ook civielrechtelijke aansprakelijkheid voor affectieschade mogelijk te maken. Bij verkeersmisdrijven kan de affectieschade dan op de (verzekeraar van) de dader verhaald worden in plaats van dat het via het Schadefonds met gemeenschapsgelden moet worden betaald.

Biedt voorstellen apart aan

Tot slot adviseert het Fonds Slachtofferhulp beide voorstellen apart aan te bieden aan de Kamer. Ten aanzien van het eerste voorstel is veel maatschappelijke en politieke discussie te verwachten, ten aanzien van het tweede voorstel lijkt dit niet het geval te zijn.

Download hier het volledige advies van het Fonds Slachtofferhulp ten aanzien van de uitbreiding van het spreekrecht en het voorstel tot uitbreiding van de werkingssfeer van het Schadefonds Geweldsmisdrijven.

Geef een reactie